
તાજેતરમાં, સોશિયલ મીડિયા પર ભીષણ આગ અને સળગતી કારનો એક વીડિયો વાયરલ થયો હતો. આ વીડિયો શેર કરતા યુઝર્સે દાવો કર્યો હતો કે, “આ વીડિયોમાં યુએઈ દ્વારા ઈરાની તેલ સુવિધાઓ પર તાજેતરમાં કરવામાં આવેલા મિસાઈલ હુમલાનો છે.”

FACT CHECK
ઉપરોક્ત પોસ્ટમાં કરવામાં આવેલા દાવાની સત્યતા તપાસવી જરૂરી જણાતા અમે અમારી પડતાલ/તપાસ કાર્યવાહી શરૂ કરી હતી.
અમે વાયરલ વીડિયોમાંથી સ્ક્રીનશોટ લઈને અને રિવર્સ ઈમેજ સર્ચ કરીને અમારી તપાસ શરૂ કરી. આનાથી અમે ધ ટેલિગ્રાફની યુટ્યુબ ચેનલ પર પહોંચ્યા, જ્યાં વાયરલ વીડિયોનું લાંબુ વર્ઝન 16 જુલાઈ, 2020ના રોજ અપલોડ કરવામાં આવ્યું હતું.

વિડિઓના વર્ણનમાં લખ્યું છે કે, “ઇજિપ્તમાં રણના રસ્તા પર એક ફાટેલી ક્રૂડ ઓઇલ પાઇપલાઇનમાં ભીષણ આગ લાગી હતી, જેમાં 12 લોકો ઘાયલ થયા હતા.
રાજધાની કૈરોથી સુએઝ કેનાલ પર ઇસ્માઇલિયા શહેર સુધી ફેલાયેલા રસ્તા પર જ્વાળાઓ અને ગાઢ, કાળા ધુમાડાના વાદળો છવાઈ ગયા હતા.
ઇજિપ્તના આરોગ્ય મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે દાઝી ગયેલા અને ધુમાડામાં શ્વાસ લેવામાં તકલીફ પડતા 12 લોકોને સારવાર માટે હોસ્પિટલમાં ખસેડવામાં આવ્યા હતા અને સ્થળની નજીકની તમામ હોસ્પિટલો વધુ જાનહાનિ માટે તૈયારી કરી રહી છે.
પાઇપલાઇન ફાટવાનું કારણ હજુ તપાસ હેઠળ છે.
ઇજિપ્ત મુખ્ય તેલ નિકાસકાર નથી, પરંતુ તેની સુએઝ કેનાલમાંથી દરરોજ ક્રૂડ અને પેટ્રોલિયમ ઉત્પાદનો વહે છે.
દેશમાં પેટ્રોલિયમ પાઇપલાઇનમાં લીકેજ સામાન્ય છે, જ્યાં માળખાગત સુવિધાઓ અકસ્માત-સંભવિત અને જર્જરિત હોય છે.”
આ જ વીડિયો ૧૫ જુલાઈ, ૨૦૨૦ ના રોજ બીજી યુટ્યુબ ચેનલ પર અપલોડ કરવામાં આવ્યો હતો, જે મુજબ આ વીડિયો ઇજિપ્તમાં તેલ પાઇપલાઇન વિસ્ફોટનો હતો. વીડિયોના વર્ણનમાં લખ્યું છે કે, “મંગળવારે કૈરો ઉપનગરમાં વ્યસ્ત હાઇવેની બાજુમાં શુકૈર-મોસ્ટોરોડ પાઇપલાઇનમાંથી તેલ લીકેજ થયા બાદ મોટી આગ ફાટી નીકળી હતી અને 17 લોકો ઘાયલ થયા હતા, અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું.
પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે, રાજધાનીની બહારના ભાગમાં એક મોટરવે પર પાઇપલાઇન ચાલે છે અને પસાર થતી કારના કારણે થયેલી તણખાથી પાઇપમાંથી લીક થતું ક્રૂડ ઓઇલ સળગી ગયું હતું.
આગના વિસ્તારમાં પાઇપલાઇનના વાલ્વ તાત્કાલિક બંધ કરી દેવામાં આવ્યા હતા અને આગને કાબુમાં લેવામાં આવી હતી, એમ તેમણે એક નિવેદનમાં ઉમેર્યું હતું.
જમીનમાં લગભગ 1.5-મીટર (5-ફૂટ) ઊંડે આવેલી પાઇપલાઇન કેમ લીક થઈ તે અંગે અધિકારીઓ તરફથી તાત્કાલિક કોઈ માહિતી મળી નથી.
ઘટનાસ્થળ પરના એક સાક્ષીએ જણાવ્યું હતું કે લગભગ બે ડઝન કારને આગ ચાંપી દેવામાં આવી હતી, જે દેખીતી રીતે વાહનચાલકો દ્વારા છોડી દેવામાં આવી હતી. ઓનલાઈન પોસ્ટ કરાયેલા એક વીડિયોમાં બે રહેવાસીઓ ઘાયલ વ્યક્તિને હાઇવે પરથી દૂર ખેંચી રહ્યા હતા જ્યારે ધુમાડાના ગોટેગોટા આકાશ તરફ ઉછળતા હતા.
પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયના પ્રવક્તા હમ્દી અબ્દ અલ અઝીઝે સ્થાનિક ટીવીને જણાવ્યું હતું કે લીકેજની જાણ થતાં અધિકારીઓએ પાઇપલાઇન અને રસ્તાને ઘેરી લીધા હતા પરંતુ વાહનચાલકો ત્યાંથી પસાર થતા રહ્યા હતા. જેના કારણે કદાચ આગ લાગી હશે.
તેમણે પમ્પિંગ ક્યારે ફરી શરૂ થશે અથવા આગ લાગી ત્યારે કેટલું ક્રૂડ ઓઇલ વહેતું હતું તે જણાવ્યું ન હતું. તેમણે ઘટનાની તપાસ કરી રહેલી સમિતિનો ઉલ્લેખ કરીને ભૂગર્ભ પાઇપલાઇનને કેવી રીતે નુકસાન થયું હશે તે કહેવાનો પણ ઇનકાર કર્યો હતો.
ક્રૂડ પાઇપલાઇન શુકૈરના લાલ સમુદ્રના તેલ બંદરથી ગ્રેટર કૈરોમાં મોસ્ટોરોડના ઇજિપ્તીયન રિફાઇનિંગ કંપની (ERC) સંકુલ સુધી ચાલે છે.
ઇજિપ્તના કલા હોલ્ડિંગ, કતાર પેટ્રોલિયમ અને રાજ્ય સંચાલિત ઇજિપ્તીયન જનરલ પેટ્રોલિયમ કોર્પ (EGPC) અન્ય ભાગીદારો સાથે રિફાઇનરી વ્યવસાયમાં રોકાણ કરે છે.
અન્ય અહેવાલો અહીં અને અહીં જોઈ શકાય છે.
આ સ્પષ્ટ કરે છે કે તે ઇજિપ્તનો જૂનો વીડિયો છે.
પરિણામ
આમ, અમારી પડતાલમાં ઉપરોક્ત પોસ્ટ ખોટી સાબિત થાય છે. કારણ કે, વાયરલ વીડિયોમાં ઈરાની તેલ સુવિધાઓ પર યુએઈ દ્વારા તાજેતરમાં કરાયેલા મિસાઈલ હુમલાનો ઉલ્લેખ નથી. આ ઈજિપ્તમાં ગેસ પાઇપલાઇન વિસ્ફોટનો જૂનો વીડિયો છે. આ વીડિયોને ખોટા દાવા સાથે શેર કરવામાં આવી રહ્યો છે.


