તાજેતરમાં સોશિયલ મીડિયા પર એક વીડિયો વાયરલ થઈ રહ્યો છે જેની સાથે એવો દાવો કરવામાં આવી રહ્યો છે કે, દિલ્હીમાં જંતર-મંતર પર ચાલી રહેલા કોકરોચ જનતા પાર્ટીના પ્રદર્શનમાં અરુંધતિ રોયે એવું કહ્યું કે, કાશ્મીર ક્યારેય ભારતનું અભિન્ન અંગ ન હતું પરંતુ ફેક્ટ ક્રેસેન્ડોની પડતાલમાં આ દાવો અધૂરી માહિતી સાથેનો હોવાનું સાબિત થાય છે કારણ કે, પોસ્ટમાં અરુંધતિ રોયનો જે વીડિયો મૂકવામાં આવ્યો છે એ તાજેતરનો નહીં પરંતુ વર્ષ 2010માં આપેલા નિવેદનનો છે. આ વીડિયોને હાલની પરિસ્થિતિ સાથે કોઈ જ સંબંધ નથી. આ વીડિયો ખોટી માહિતી સાથે સોશિયલ મીડિયા પર લોકોને ગેરમાર્ગે દોરવા વાયરલ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
FACT CHECK
ઉપરોક્ત પોસ્ટમાં કરવામાં આવેલા દાવાની સત્યતા તપાસવી જરૂરી જણાતાં અમે અમારી પડતાલ/તપાસ કાર્યવાહી શરૂ કરી હતી. સૌપ્રથમ અમે પોસ્ટમાં મૂકવામાં આવેલા વીડિયોનો એક સ્ક્રીનશોટ લઈને ગૂગલ રિવર્સ ઈમેજથી સર્ચ કરતાં અમને 30 ઓક્ટોબર, 2010ના રોજ તહેલકા ટીવી દ્વારા યુટ્યુબ પર અપલોડ કરાયેલ આ જ વાયરલ વીડિયો પ્રાપ્ત થયો હતો. જેમાં “21 ઓક્ટોબરના રોજ નવી દિલ્હીમાં ‘આઝાદી – આગળનો એકમાત્ર રસ્તો’ પરિષદમાં અરુંધતિ રોય” કેપ્શન આપવામાં આવ્યું હતું. આ વીડિયોના વર્ણન મુજબ, 21 ઓક્ટોબરના રોજ નવી દિલ્હીના એલટીજી ઓડિટોરિયમ ખાતે કાશ્મીર પર “આઝાદી – આગળનો એકમાત્ર રસ્તો” સંમેલનમાં અરુંધતિ રોયનું ભાષણ. વર્ણનમાં એ પણ નોંધવામાં આવ્યું છે કે, ભાષણની પ્રથમ થોડી મિનિટો ખૂટે છે.
આ સૂચવે છે કે, વાયરલ વીડિયો 2010નો છે, કોકરોચ જનતા પાર્ટી (CJP)ની રચના થયાના વર્ષો પહેલાનો છે, અને જંતર-મંતર પરના તેના તાજેતરના વિરોધ પ્રદર્શન સાથે સંબંધિત નથી.
આગળ વધતાં, અમને 26 ઓક્ટોબર, 2010ના રોજ ઇન્ડિયા ટુડે દ્વારા પ્રકાશિત એક અહેવાલ મળ્યો જેમાં અરુંધતિ રોયના આ જ વાયરલ વીડિયોમાં દેખાતા ફોટોનો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો, અને કેપ્શનમાં લખ્યું હતું, “લેખક-કાર્યકર અરુંધતિ રોય નવી દિલ્હીમાં એક સંમેલનમાં શ્રોતાઓને ભાષણ આપી રહ્યા છે.” અહેવાલ મુજબ, 21 ઓક્ટોબર 2010ના રોજ આયોજિત ‘આઝાદી – એકમાત્ર માર્ગ’ સંમેલનમાં અરુંધતિ રોય સાથે કાશ્મીરી અલગતાવાદી નેતા સૈયદ અલી શાહ ગિલાની અને અન્ય નેતાઓ હતા. દિલ્હી પોલીસે સંમેલનમાં તેમની ટિપ્પણી બદલ ગિલાની અને રોય વિરુદ્ધ કેસ દાખલ કર્યો હતો.
જૂન 2024માં દિલ્હીના લેફ્ટનન્ટ ગવર્નર વીકે સક્સેનાએ 2010માં દિલ્હીમાં આયોજિત કોન્ફરન્સમાં કરેલી ટિપ્પણી બદલ ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિઓ નિવારણ અધિનિયમ (UAPA) અને ભારતીય દંડ સંહિતા (IPC) ની કલમ 13 હેઠળ અરુંધતિ રોય પર કાર્યવાહી કરવાની મંજૂરી આપી.
ઉપરોક્ત સંશોધન પરથી એ સ્પષ્ટ સાબિત થાય છે કે, પોસ્ટમાં મૂકવામાં આવેલો અરુંધતિ રોયનો વાયરલ વીડિયો તાજેતરનો નહીં પરંતુ વર્ષ 2010નો છે.
પરિણામ
આમ, અમારી પડતાલમાં ઉપરોક્ત પોસ્ટમાં કરવામાં આવેલો દાવો અધૂરી માહિતી સાથેનો હોવાનું સાબિત થાય છે કારણ કે, પોસ્ટમાં અરુંધતિ રોયનો જે વીડિયો મૂકવામાં આવ્યો છે એ તાજેતરનો નહીં પરંતુ વર્ષ 2010માં આપેલા નિવેદનનો છે. આ વીડિયોને હાલની પરિસ્થિતિ સાથે કોઈ જ સંબંધ નથી. આ વીડિયો ખોટી માહિતી સાથે સોશિયલ મીડિયા પર લોકોને ગેરમાર્ગે દોરવા વાયરલ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
(જો તમારી પાસે પણ સોશિયલ મીડિયાના માધ્યમથી કોઈ શંકાસ્પદ મેસેજ, પોસ્ટ, ફોટો અને વીડિયો અથવા સમાચાર હોય, તો તેની સત્યતા જાણવા માટે તમે અમને અમારા વોટ્સઅપ ફેક્ટલાઈન નંબર (9049053770) પર મોકલો. અમારા લેટેસ્ટ ફેક્ટ ચેક વાંચવા માટે Facebook, Instagram અને Twitter પર Fact Crescendoને ફોલો કરો)
Title: જાણો દિલ્હીમાં જંતર-મંતર પર ચાલી રહેલા કોકરોચ જનતા પાર્ટીના પ્રદર્શનમાં અરુંધતિ રોયે આપેલા નિવેદનના નામે વાયરલ વીડિયોનું શું છે સત્ય…
Fact Check By: Vikas Vyas
Result: False
